Wat betekent het nieuwe regeerakkoord voor Zuyd, onze studenten en onze regio?

Wat betekent het nieuwe regeerakkoord voor Zuyd, onze studenten en onze regio?

Van politieke belofte naar praktijk: nog geen gelopen race – dit staat er in het regeerakkoord en zo kijkt Zuyd ernaar.

Op 30 januari presenteerden D66, VVD en CDA het nieuwe regeerakkoord ‘Aan de slag’ voor de periode 2026–2030. Voor het onderwijs bevat het akkoord belangrijke keuzes: eerdere bezuinigingen worden teruggedraaid. Dit geld komt ten goede aan onderwijs en onderzoek. Ook staan er andere maatregelen in die studenten en hogescholen raken. 

In dit bericht zoomen we in op wat je als student hiervan merkt, wat het betekent voor Zuyd als hogeschool, en voor onze regio – met duiding door André Postema, bestuursvoorzitter van Zuyd.

Wat is een regeerakkoord en wat is de status?

Uniek in Nederland: een minderheidskabinet

Het regeerakkoord is een politiek akkoord tussen de coalitiepartijen als basis voor het kabinetsbeleid. Omdat het kabinet een minderheidskabinet is, is steun in de Eerste en Tweede Kamer geen vanzelfsprekendheid. Dat betekent dat de plannen nog kunnen veranderen in de uitwerking en de wetgeving die volgt.

André: “Het regeerakkoord biedt positieve aanknopingspunten voor studenten en het hoger onderwijs. Met het terugdraaien van de bezuinigingen, aandacht voor de betaalbaarheid van studeren, gelijke kansen, talent, praktijkgericht onderzoek en de regio. Dat lijkt goed nieuws voor studenten en het hbo. Het blijft nog even afwachten of de plannen goedgekeurd worden en hoe ze dan concreet handen en voeten krijgen.”  

Wat in het regeerakkoord raakt studenten direct? 

Portemonnee en stage centraal in de plannen

• Hogere beurs voor uitwonenden
  Het akkoord maakt ruimte om de basisbeurs voor uitwonende studenten te verhogen. Hoeveel dit precies is en wanneer het ingaat, moet in komende periode worden uitgewerkt.
• Verplichte stagevergoeding
  Stagelopen wordt voor iedereen beloond: een verplichte stagevergoeding is opgenomen in de plannen. Bij doorgang betekent dit dat studenten tijdens een stage in ieder geval een minimumvergoeding krijgen.
  
  André juicht deze ontwikkelingen toe: “Het is goed dat er in het regeerakkoord aandacht is voor de financiële positie van studenten. Dit kan bijdragen aan een studietijd zonder financiële zorgen, waarin meer studenten met rust en focus hun opleiding kunnen afronden."

Wat zegt het regeerakkoord over hoger onderwijs en onderzoek?

Rust en herstel voor het hoger onderwijs? 

• Bezuinigingen teruggedraaid
  De coalitie wil de eerder aangekondigde bezuinigingen op onderwijs en wetenschap ongedaan maken.
• Investeren in talent en praktijkgericht onderzoek
  Het akkoord kondigt een brede talentstrategie aan om genoeg goed opgeleide professionals te krijgen, met meer focus op praktijkgericht onderzoek en ruimte voor om- en bijscholing via Leven Lang Ontwikkelen (LLO). 
  
  André: "De nieuwe regeringsplannen voor het hoger onderwijs draaien eerdere bezuinigingen grotendeels terug en zorgen voor meer rust en stabiliteit. Wel met een belangrijke kanttekening: het gaat vooral om herstel van eerder wegbezuinigde middelen, niet om een nieuwe investeringsimpuls. Positief stemt ook de focus op praktijkgericht onderzoek en Leven Lang Ontwikkelen. Dit onderstreept onze maatschappelijke rol als hogeschool. We zien dit als een bevestiging dat onze bijdrage helpt om te bouwen aan een sterke economie en een sterke samenleving. Wat nog niet in het regeerakkoord is opgenomen – maar waar we wél voor gaan – is het verankeren van LLO als wettelijke taak." 

Internationalisering: wat verandert er?

Meer ruimte voor internationaal talent, met oog voor de arbeidsmarkt. 

Het regeerakkoord bevat onderdelen rond internationalisering van het onderwijs: de Toets Anderstalig Onderwijs (TAO) voor nieuwe opleidingen gaat van tafel. Wel moeten er bindende afspraken met onderwijsinstellingen komen over de capaciteit van anderstalige opleidingen. 

André: "Internationaal onderwijs en onderzoek zijn belangrijk voor Zuyd en onze studenten, maar ook voor onze regio met zijn tekortsectoren. Het schrappen van de Toets Anderstalig Onderwijs biedt meer ruimte om internationaal talent aan te trekken en te behouden. Daarbij vinden we het belangrijk dat onderwijstellingen zelf regie kunnen voeren op de instroom van internationale studenten. Uitgangspunt daarbij zou wat ons betreft de behoefte in de regio moeten zijn.” 

Limburg en de regio: goede intenties maar hoe dan?

Regio's tellen mee, maar de uitvoering blijft onduidelijk

Hoewel Limburg alleen indirect in het regeerakkoord terugkomt (Einstein Telescope), komt ‘de regio’ als zodanig op meerdere plekken terug. Letterlijk staat in het rapport: 'Regionale uitdagingen vragen vaak om regionale oplossingen. Daarom stellen we de kennis en kunde van de mensen in de regio zelf centraal en bouwen we voort op de aanbevelingen uit het rapport 'Elke regio telt’'. Ook benoemt het regeerakkoord de ambitie om te investeren in grote kennisinfrastructuren en innovatie-ecosystemen.

“Positief is dat de nieuwe regering oog lijkt te hebben voor de toegevoegde waarde en de specifieke behoeften van de regio's. De intentie om voort te bouwen op het rapport ‘Elke regio telt!’ stemt ook optimistisch", zegt André. “Helaas blijft onduidelijk hóe de nieuwe regering de regio's verder wil versterken en hoeveel geld hiervoor beschikbaar komt. Limburg heeft vanuit de expertise die we hier hebben opgebouwd en onze unieke internationale ligging, veel te bieden dat waarde toevoegt aan de ‘BV Nederland’. Dit gaat verder dan de Einstein Telescope alleen. Als Zuyd gaan we graag het gesprek hierover aan met de nieuwe regering en de oppositiepartijen om – samen met onze partners – hieraan concreet invulling te geven.”

Hier vind je het regeerakkoord: Aan de slag - Coalitieakkoord 2026-2030 | Kabinetsformatie

Lees hier de reactie van de Vereniging Hogescholen op het nieuwe regeerakkoord: Vereniging Hogescholen | Coalitie kiest voor investeren in onderwijs en onderzoek

Lees hier het rapport ‘Elke regio telt!’, waarin adviesraden stellen dat het ongewenste gevolgen heeft gehad dat het Rijk de afgelopen decennia een investeringsbeleid heeft gevoerd dat vooral ten goede is gekomen aan de economische kerngebieden (lees: de Randstad en de regio Eindhoven): Adviesrapport Rli, ROB en RVS Elke regio telt! Een nieuwe aanpak van verschillen tussen regio's | Elke regio telt